Pomiędzy Warszawą, Rzymem i Wiedniem. Jan Gawroński i Luciana Frassati Gawrońska

Prezentacja projektów i książek

2 maja 2018 r. w Stacji Naukowej Polskiej Akademii Nauk w Wiedniu odbyła się prezentacja dwóch projektów literackich — tłumaczenia na język niemiecki wydanych w 1965r. wspomnień ambasadora Jana Gawrońskiego pt. „Moja misja w Wiedniu 1932-1938” oraz opracowywanej przez włoską dziennikarkę Marinę Valensise biografii Luciany Frassati-Gawrońskiej. Prezentacja przygotowana została we współpracy z Włoskim Instytutem Kultury w Wiedniu.

Historia małżeństwa Gawrońskich to, jak podkreślił w swoim powitalnym wystąpieniu prof. Bogusław Dybaś, dyrektor Stacji Naukowej PAN, historia wielkiej polityki i dyplomacji na tle wiekopomnych wydarzeń epoki międzywojennej w Europie. Jan Gawroński pełnił bowiem służbę w wielu placówkach dyplomatycznych II RP w Europie, piastując stanowisko ambasadora w Wiedniu u progu II wojny światowej, tuż przed Anschlussem Austrii. Z kolei Luciana Frassati była córką Alfreda Frassatiego, założyciela renomowanego włoskiego dziennika „La Stampa” i ambasadora Włoch w Berlinie. Wiedeńska rezydencja Gawrońskich stanowiła w latach 30-tych XX w. centrum życia społeczno-kulturalnego, regularnie goszcząc tak znamienite osobistości jak kanclerz Engelbert Dollfuß, książę Starhemberg czy dyrygenci Arturo Toscanini i Wilhelm Furtwängler.

W swoim wystąpieniu Marina Valensise przybliżyła niezwykłą historię życia Luciany Frassati-Gawrońskiej, prezentując obszerne fragmenty będącej w przygotowaniu biografii. Szczególnie dużo uwagi poświęciła różnorodnym kontaktom społecznym i towarzyskim oraz politycznemu zaangażowaniu Luciany podczas pobytu w Wiedniu. Przypomniała także o jej działalności konspiracyjnej w czasie II wojny światowej, gdzie jako kurierka Rządu Polskiego na Uchodźstwie siedmiokrotnie odwiedzała Warszawę, przewożąc pieniądze i lekarstwa na tereny okupowanej Polski. Lucianie udało się również wywieźć z Polski Olgę Zubrzewską, żonę premiera Władysława Sikorskiego oraz uratować liczną grupę krakowskich profesorów z niemieckiego obozu koncentracyjnego i zagłady w Sachsenhausen.

Tłumaczka wspomnień Jana Gawrońskiego na język niemiecki, Dr. Liliana Niesielska poświęciła swoją prezentację stylowi narracji dyplomaty oraz wyzwaniom jaki niesie on dla tłumacza, ilustrując swoje spostrzeżenia obszernymi fragmentamii. Wielokrotnie podkreślała, że celem Gawrońskiego było „uchwycenie atmosfery tamtych lat przy jednoczesnym trzymaniu się ścisłych faktów historycznych”. Chociaż książka napisana została 20 lat po dramatycznych wydarzeniach II wojny światowej, autor starał się nie patrzeć na minione lata przez pryzmat bieżącej wiedzy, umiejętnie oddając ducha minionej epoki.

Zdaniem kolejnego prelegenta, Prof. Dr. Olivera Rathkolba wspomnienia Jana Gawrońskiego stanowią niezwykle cenne źródło informacji o polityce zagranicznej lat 1932-1938 w Austrii, dając możliwość zakulisowego spojrzenia na motywy działalności politycznej kanclerza Engelberta Dollfußa oraz kanclerza Kurta von Schuschnigga. Dysponujący szerokimi kontaktami towarzyskimi i uprawiający politykę kulturalną Gawroński w doskonały sposób opisał proces zbliżenia się Austrii do faszystowskich Włoch, niepewność Dollfußa czy bezustanną presję ze strony włoskich ministrów. Jak podsumował Prof. Dr. Rathkolb talent narracyjny autora idzie w parze z ze wszech miar zróżnicowaną, autentyczną i dotychczas rzadko spotykaną krytyczną analizą sytuacji politycznej lat 30-tych, stanowiąc istotny wkład w badania nad historią okresu międzywojennego w Austrii.

Magdalena Bielecka

Fot.: Joanna Jakutowicz

 

 

Logo de kolor300DPI

Kontakt

Polska Akademia Nauk
Stacja Naukowa w Wiedniu
Boerhaavegasse 25

1030 Wien - Österreich
Telefon: + 43 1 713 59 29

Fax: + 43 1 713 59 29 550
Mail: office@viennapan.org
Impressum

Kalendarz

Pn Wt Śr Cz Pt So N
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
11
12
13
14
15
16
17
18
19
20
21
22
23
24
25
26
27
28
29
30
31

Dojazd

© 2016 PAN - All Rights Reserved
DMC Firewall is a Joomla Security extension!