„Podróż w nieznane” – doświadczenia z podróży galicyjskich emigrantów

Mgr Elisabeth Janik

Choć Galicja zniknęła z map Europy niemal 100 lat temu, jej historia i kultura nadal cieszą się niesłabnącym zainteresowaniem. Z tego powodu PAN Stacja Naukowa w Wiedniu oraz Doktoratskolleg (DK) "Das österreichische Galizien und sein multikulturelles Erbe" przy Uniwersytecie Wiedeńśkim zdecydowały się rozpocząć cykl wykładów otwartych poświęconych tematyce galicyjskiej

Pierwsze wydarzenie z tej serii odbyło się 31 marca 2015 r. o godz. 19 w Sali Jana III Sobieskiego w PAN Stacji Naukowej w Wiedniu i było poświęcone emigracji z Galicji do Ameryki Południowej na przełomie 19. i 20. wieku. Wykład został wygłoszony przez mgr Elisabeth Janik, doktorantkę w Doktoratskolleg Galizien na Uniwersytecie Wiedeńskim, a komentarz przez prof. Annemarie Steidl z Instytutu Historii Gospodarczej i Społecznej Uniwersytetu Wiedeńskiego. Przybyłych gości powitała dyrektor PAN Stacji Naukowej w Wiedniu, dr Anna Ziemlewska, która była również moderatorem całego wydarzenia. W krótkim wprowadzeniu wskazała ona na konieczność prowadzenia badań dotyczących Galicji – regionu, który nie istnieje wprawdzie od rozpadu monarchii habsburskiej, ale jest nadal silnie obecny zarówno w świadomości zbiorowej, jak i dyskursie publicznym.

Elisabeth Janik rozpoczęła swój wykład od stwierdzenia, że choć współcześnie Galicja fascynuje i budzi pozytywne konotacje, to końcem 19. wieku była miejscem, z którego masowo emigrowano. Jednak o ile emigracja do Ameryki Północnej doczekała się licznych badań i dokładnego opracowania, to wyjazdom do Ameryki Południowej poświęcono o wiele mniej uwagi. W dalszej części swojego wystąpienia referentka mówiła o krajach, które najczęściej wybierano za cel wyjazdu, przyczynach, które skłoniły mieszkańców Galicji do długiej i męczącej podróży na drugi koniec świata, życiu i warunkach panujących na statkach oraz wspomnieniach emigrantów, które zostały często opublikowane w formie pamiętników i cieszyły się w Polsce olbrzymią popularnością.

Następnie głos zabrała prof. Steidl. Bazując na wykładzie mgr Janik, przybliżyła ona kwestię migracji z monarchii habsburskiej w omawianym okresie, podkreślając przy tym, że częściej niż obie Ameryki kierunkiem emigracji były inne regiony monarchii lub kraje europejskie takie jak Prusy, Dania czy Szwecja. Dużą uwagę zwróciła ona również na dostępność źródeł (statystyki, listy pasażerów, pamiętniki) i ich wiarygodność. Komentatorka podkreśliła, że emigracja poza Europę jest łatwiejsza do badania ze względu na istniejące listy pasażerów czy spisy sporządzane przez urzędników portowych w krajach przyjmujących. W przypadku emigracji wewnątrzeuropejskiej przydatnym źródłem są księgi parafialne, które odnotowywały kierunki wyjazdu swoich parafian.

Po obu wystąpieniach ze strony publiczności padło wiele pytań, m.in. o liczbę i charakter migracji kobiet, procentową ilość emigrantów różnych narodowości, ich status finansowy, jak i sposobów uzyskiwania pieniędzy na podróż.

Po oficjalnym zakończeniu wydarzenia, dyskusja toczyła się jeszcze długo przy lampce wina w Sali Rycerskiej.

Następnym wydarzeniem dot. Galicji będzie konferencja „Galizien in Bewegung” (21-23 maja) przygotowywana przez DK Galizien, PAN Stację Naukową w Wiedniu oraz Wien Museum.

Malwina Talik

 

fot.: Malwina Talik

Logo de kolor300DPI

Kontakt

Polska Akademia Nauk
Stacja Naukowa w Wiedniu
Boerhaavegasse 25

1030 Wien - Österreich
Telefon: + 43 1 713 59 29

Fax: + 43 1 713 59 29 550
Mail: office@viennapan.org
Impressum

Kalendarz

Pn Wt Śr Cz Pt So N
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
11
12
13
14
15
16
17
18
19
20
21
22
23
24
26
27
28
29
30

Dojazd

© 2016 PAN - All Rights Reserved
DMC Firewall is a Joomla Security extension!